نگاه ‌اجمالی

هر روز ایمیل های مشابه ای با این موضوع به دستم می رسد. "من به ستاره شناسی خیلی علاقه دارم، اما نمی دانم چطور و از کجا باید شروع کنم؟ آیا مرکز خاصی هست که ستاره شناسی را آموزش دهد؟ من بدون تلسکوپ که کاری نمی توانم کنم؟ به نظر شما کدام تلسکوپ را باید بخرم؟ و...." در این مقاله سعی می شود تا راه صحیح شروع کار در نجوم آماتوری به شما نشان داده شود.

بسیاری از تازه کارهای ستاره شناسی راه اشتباهی را در پیش می گیرند و شکست می خورند، خود من هم یک بار در این راه شکست خوردم و یک سال از نجوم دور بودم و احساس می کردم تمامی کارهایم بی نتیجه بوده است. اما یک سالی است که ستاره پارسی را راه اندازی کرده ام و من حالا کارهایی که در گذشته انجام دادم و فکر می کردم بی نتیجه بوده، برای من ابزاری شده است تا بوسیله آن گام کوچکی در همگانی کردن علم و آموزش علم ستاره شناسی بردارم.

شاید شما هم منجم آماتور بوده اید و حالا ناراحت و دلسرد شده اید شاید هم تازه می خواهید نجوم را آغاز کنید. خواهش می کنم یک بار این مقاله را بخوانید حتما مسیر خود را برای رسیدن موفقیت در نجوم آماتوری و لذت بردن از زیبایی های شگفت انگیز آسمان پیدا خواهید کرد. امیدوارم این توصیه های این مقاله را به خاطر بسپارید تا اگر روزی کسی از شما پرسید: "ستاره شناسی را از کجا شروع کنم؟" به راحتی بتوانید او را راهنمایی کنید.

در آینده شاید بتوان از ایستگاههای فضایی به عنوان استراحتگاههای آرامش بخشدر آزاد راه فضا استفاده کرد.

اولین ایستگاه فضایی جهان سالیوت 1 در سال 1971 پرتاب شد. این اولین ایستگاه از 7 ایستگاهی بود که اتحاد جماهیر شوروی سابق در مدار زمین مستقر کرد و کیهان نوردان سفینه سایوز به استثنای سالیوت 2 در همگی آنها ساکن شدند. با گذشت زمان طول اقامت آنها از چند هفته به 6 ماه افزایش یافت، سالیوت 6 و 7 یک بار انداز اضافه داشتند تا کیهان نوردان بتوانند با خدمه دیدار کنند و سفینه تدارکاتی پروگرس بتواند آذوقه بیشتری از زمین بیاورد.

همه علاقمندان به دنیای شگفت انگیز ستاره شناسی می خواهند تلسکوپی داشته باشند و با آن به کاوش زیبایی های آسمان شب بپردازند. ولی در هنگام خرید تلسکوپ، دوربین دوچشمی و یا هر وسیله درشتنما، تردیدها و دودلی ها کار خرید را دشوار می کند، کدام تلسکوپ را بخرم؟ در مقاله "نجوم آماتوری را چگونه آغاز کنیم؟" اشاره کردم که برای خرید تلسکوپ نباید عجله کرد و نجوم را حتماً نباید با تلسکوپ شروع کرد ولی شما که مطالعه کافی کرده اید و حالا نیاز داشتن تلسکوپ را حس می کنید حتماً این مقاله را با دقت بخوانید.

اگه دنبال شغلي ميگردين كه كه تركيبي از پيشرفته‌ترين فناوريها، جذابترين علوم و هيجان‌انگيزترين ماجراجوييها باشه بعيده كه انتخابي بهتر از فضانوردي بتونين پيدا كنين. اتفاقاً كاروبار اين شغل بسيار خوبه و ايستگاه فضايي بين‌المللي كه در حال ساخته نيازمند تعداد زيادي فضانورد هست كه شايد يكيش شما باشين. اما ببينيم تو امريكا چطور ميشه فضانورد شد. متاسفانه فضانورد شدن تو امريکا كار چندان آسوني نيست و گذروندن دوره‌هاي اون چند سالي طول ميكشه. در امريكا سه دسته فضانورد وجود دارن: دسته اول فرمانده‌ها و خلبانها هستن. فرمانده‌ها از اسمشون هم معلومه كه رهبري ماموريتهاي فضايي با اوناس و مسوول اعضاي گروه و فضاپيما هستن. خلبان هم به عنوان كمك فرمانده در هدايت فضاپيما و قرار دادن ماهواره‌ها در مدار نقش داره. دسته دوم از فضانوردها رو تحت عنوان متخصصان ماموريت ميشناسن. كار اينا كمك كردن به خلبان و فرمانده در امر عملكرد فضاپيماي شاتل و انجام كارهاي بيرون از فضاپيما (گردش و قدم زدن در فضا) و انجام آزمايشات محوله هست. دسته سوم متخصصايي هستن كه از خارج از ناسا ميان و براي يه كار خاص آموزش ديدن و معمولاً غيرامريكايي هستن كه به اينا اصطلاحاً Payload Specialist گفته ميشه.

هر كدوم از اين دسته فضانوردا بايد يه سري ويژگيهاي اوليه رو داشته باشن كه بتونن وارد اين شغل بشن:

+ تابعيت امريكايي (براي خلبانها و متخصصان ماموريت)

+ دارا بودن مدرك ليسانس در يكي از رشته‌هاي مهندسي، علوم زيست‌شناسي، علوم فيزيكي و يا رياضيات از يك دانشگاه معتبر

+ دست كم سه سال تجربه كاري در زمينه مرتبط با تحصيل (گرفتن مدرك فوق‌ليسانس معادل يك سال تجربه كاري و گرفتن دكترا معادل سه سال تجربه حساب ميشه)

+ گذراندن امتحانات فيزيكي ناسا كه شبيه تستهاييه كه از داوطلباي خلباني هواپيماهاي جنگي يا مسافربري ميگيرن. خلبانها بايد تستهاي درجه1 رو بگذرونن ولي اون دو دسته متخصص ديگه بايد تستهاي درجه2 رو بگذرونن.

+ داشتن تجربه 1000 ساعت خلباني (فرمانده) هواپيماهاي جت (فقط براي خلبانهاي فضاپيما)

+ قد بين162.5 سانت تا 193 سانت براي خلبانها و 148.5سانت تا 193 سانت براي بقيه متخصصان

حالا اگه شما اين خصوصيات رو دارين اولين كاري كه بايد بكنين پر كردن فرمهاي مخصوص و فرستادن اونا براي ناساس. ناسا بعد از بررسي فرمهاي افراد مختلف بعضيا رو براي مصاحبه احضار ميكنه. آزمايشات پزشكي در مراحل بعد هستن و در نهايت همه مشخصات شما بررسي و ارزيابي ميشن و اگه خوش‌شانس باشين ممكنه شما رو به عنوان كانديداي فضانوردي قبول بكنن. ناسا هر دو سال يه بار اسامي حدوداً 100 زن و مرد رو كه از بين هزاران متقاضي فضانوردي به عنوان كانديد قبول شدن اعلام ميكنه. اگه شما جزو اين ليست بودين مرحله بعديش اينه كه شما رو به مركز فضايي جانسون ناسا كه در هوستون تگزاس قرار داره ميفرستن كه در اونجا بايد دوره‌هاي كارآموزي دوساله‌اي رو بگذرونين. در طي اين دو سال شما كلاسهايي در زمينه علوم (رياضي، فيزيك، نجوم، زمين‌شناسي، هواشناسي و اقيانوس‌شناسي)، تكنولوژي (هدايت فضاپيما، مكانيك وسايل مداري و فرآورش مواد) و سيستمهاي شاتل فضايي خواهيد گذروند. همچنين دوره‌هاي زندگي در دريا و خشكي و در شرايط بدون نيروي جاذبه و محيطهاي با فشار اتمسفري بالا و خيلي پايين رو هم ميگذرونين. ضمناً يه تست شنا رو هم بايد بگذرونين كه در اون لازمه كه سه بار طول يه استخر 25 متري رو در حاليكه لباس فضانوردي و كفش تنيس تنتونه طي كنين. اگه شما به عنوان يه خلبان پذيرفته شده باشين بايد دوره‌هايي رو هم در هواپيماي جت تي-38 ناسا و شاتل آموزشي اون بگذرونين كه حدوداً 15 ساعت در هر ماه به اين كار اختصاص داره ولي اگه جزو متخصصان ماموريت باشين اين مقدار 4 ساعت در هر ماه خواهد بود. بعد از گذشت دو سال شما يك فضانورد خواهيد بود. البته اين تازه اول كاره. از اينجا به بعد كار شما اينه كه تو كلاساي آموزشي در مورد نحوه جنبه‌هاي مختلف عملكرد شاتل فضايي شركت كنين. هر قسمت اين وسيله توسط متخصصين و سازنده‌هاي اون قسمت تدريس ميشه. بعدش بايد با يه دستگاه شبيه‌ساز (سيمولاتور) همه كارهاي لازم رو از قبيل كارهاي قبل از بلند شدن شاتل، در حين برخاستن، ورود به مدار، برگشتن و فرود روي زمين رو تمرين كنين. ضمناً برحسب اينكه خلبان يا متخصص ماموريت باشين بايد نحوه كار با بازوي روبوتيك شاتل رو كه محموله شاتل رو ازش خارج ميكنه ياد بگيرين. خلاصه اينكه اونقدر آموزشهاي مختلف رو ميگذرونين تا اينكه قرعه به نامتون بيفته و براي يه پرواز واقعي انتخاب بشين. در اين حالت بايد 10 ماه قبل از پرواز، دوره‌هاي تخصصي مربوط به اون ماموريت رو بگذرونين. اين دوره‌ها شامل پروازهاي شبيه‌سازي‌شده، قدم زدن زير آب و زندگي درون شاتل ميشه. تو اين دوره‌ها شما رو براي مقابله با هر نوع وضعيت اضطراري آماده ميكنن. بعدش اگه خلبان باشين كه ديگه شما رو ميبرن تو شاتل واقعي كه بايد باش پرواز كنين و باز هم كلي دوره و جلسه و پرواز شبيه‌سازي شده براتون ميذارن تا اينكه بالاخره تشريف ميبرين به فضا. بعداز پرواز هم يه سري آزمايشهاي پزشكي و مذاكرات چند روزه رو در پيش دارين كه اصطلاحاً بهشون ميگن Debriefings (اگه يكي معنيشو بهم بگه ممنون ميشم). هر فضانورد دست‌كم تا 5 سال بعد از انتخاب شدنش در ناسا باقي ميمونه. فضانوردا به عنوان كارمنداي رسمي غيرنظامي استخدام ميشن و گريد يا درجه GS-11 تا GS-14 دارن (بر حسب ميزان سابقه). معمولاً ميزانمرخصي زياد و بيمه عمر و بيمه پزشكي هم دارن و از مزاياي بازنشستگي استفاده ميكنن. خوب اين بود روش فضانورد شدن. همونطور كه ميبينين بايد آموزشهاي زيادي رو بگذرونين و سخت تلاش كنين و از استقامت زيادي هم برخوردار باشين تا يه فضانورد واقعي بشين. آيا هنوز هم دلتون ميخواد فضانورد بشين؟!